Sayı Tabanı Dönüşümü Nedir?
Sayı tabanı dönüşümü, bir sayıyı farklı sayı sistemleri arasında çevirme işlemidir. Günlük hayatta onlu (decimal) sistem kullanılırken, bilgisayar bilimlerinde ikili (binary), sekizli (octal) ve on altılı (hexadecimal) sistemler yaygın olarak kullanılır.
Yaygın Sayı Tabanları
- İkili (Binary - Taban 2): 0 ve 1 rakamlarını kullanır. Bilgisayarların temel dili.
- Sekizli (Octal - Taban 8): 0-7 arası rakamları kullanır. Unix dosya izinlerinde yaygın.
- Onlu (Decimal - Taban 10): 0-9 arası rakamları kullanır. Günlük hayatta kullanılan sistem.
- On Altılı (Hexadecimal - Taban 16): 0-9 ve A-F kullanır. Renk kodları ve bellek adresleri.
Dönüşüm Nasıl Yapılır?
Dönüşüm iki adımda yapılır: Önce kaynak tabandan onlu sisteme çevrilir (her basamak × taban^konum), sonra onlu sistemden hedef tabana çevrilir (ardışık bölme yöntemi). Örneğin ikili 1010 = 1×8 + 0×4 + 1×2 + 0×1 = 10 (onlu).